Voorpagina

Opgegraven Kever wordt symbool in strijd tegen vervuilde grond


Wat begon als een herinnering van een 86-jarige inwoner, is uitgegroeid tot een opvallende protestactie in Elim. Na bijna zestig jaar onder de grond te hebben gelegen, zijn deze week de resten van een Volkswagen Kever teruggevonden op de plek waar Anno Guichelaar al die jaren volhield dat de auto ooit was begraven.

De vondst betekent voor Guichelaar niet alleen een persoonlijke bevestiging van zijn verhaal, maar heeft inmiddels ook een bredere betekenis gekregen. Samen met de lokale SGP wordt de opgegraven Kever ingezet als krachtig symbool in de discussie over vervuilde grond in het dorp. Volgens betrokkenen laat de vondst zien dat niet alles wat in het verleden in de bodem terechtkwam, vanzelf verdwijnt. De bijzondere ontdekking trok de aandacht van Team Koopman, dat op onderzoek uitging naar de achtergronden van de vondst en de totstandkoming van deze opmerkelijke protestactie. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar de geschiedenis van de begraven auto, maar ook naar de zorgen die inwoners hebben over de kwaliteit van de bodem in hun leefomgeving.

In een tweeluik brengt Team Koopman het complete verhaal in beeld. Kijkers krijgen daarin niet alleen de vondst van de Kever te zien, maar horen ook de verhalen van de betrokkenen en de achterliggende boodschap van het protest. Zo wordt duidelijk hoe een vergeten auto na tientallen jaren onder de grond onverwacht het gezicht werd van een actuele maatschappelijke discussie in Elim. Volgende week komt Koopman op pad met deel twee van dit tweeluik.

Opgegraven Kever wordt symbool van strijd tegen vervuilde grond in Elim

ELIM – Wat begon als een herinnering van een 86-jarige inwoner, groeide deze week uit tot een opvallende protestactie in Elim. Na bijna zestig jaar onder de grond te hebben gelegen, zijn resten van een Volkswagen Kever teruggevonden op de plek waar Anno Guichelaar al die jaren volhield dat de auto ooit was begraven. De vondst is voor hem en de lokale SGP niet alleen een bevestiging van zijn verhaal, maar vooral een krachtig symbool in de discussie over vervuilde grond in het dorp.

Aan de Jeulenwijk in Elim verzamelden zich nieuwsgierige omwonenden terwijl een graafmachine laag voor laag een voormalige watergang blootlegde. De plek lijkt tegenwoordig op een gewone zandweg, maar volgens Guichelaar verdween hier in de jaren zestig een zwarte Volkswagen Kever in een sloot die later werd gedempt.

Zijn herinnering bleek opmerkelijk nauwkeurig. Terwijl de werkzaamheden vorderden, kwamen oude stoelen, blikken, plastic en grote hoeveelheden afval tevoorschijn. Uiteindelijk verscheen ook een sterk verroest autochassis, gevolgd door onderdelen die overeenkomen met een Volkswagen Kever uit die periode.

“Dat zit wel goed in mijn kop, hoor,” zei Guichelaar eerder op de dag, overtuigd dat de auto nog altijd onder de weg verborgen lag.

Afval in gedempte watergangen

De vondst staat niet op zichzelf. In de jaren zestig werden rond Elim verschillende watergangen, lokaal bekend als wieken, gedempt. Destijds gebeurde dat niet alleen met zand, maar ook met bouwafval, huishoudelijk afval en andere materialen die tegenwoordig als vervuilend worden beschouwd. Volgens SGP-raadslid Brand van Rijn vormt dat aanleiding tot zorg. Samen met Guichelaar gebruikt hij de opgraving om aandacht te vragen voor de mogelijke gevolgen van de historische afvalstortingen. Beiden vinden dat de gemeente Hoogeveen meer moet doen om de situatie te onderzoeken en, indien nodig, de grond te saneren.

De zorgen leven ook onder bewoners. Op meerdere plaatsen in Elim hangen inmiddels spandoeken met de boodschap: “Laat ons na zestig jaar niet langer op een vuilnisbelt wonen.”

Gemeente ziet beperkt risico

De gemeente Hoogeveen erkent dat watergangen destijds met afval zijn gevuld. Uit bodemonderzoeken die sinds de jaren negentig zijn uitgevoerd, bleek volgens de gemeente dat op verschillende locaties sprake was van bodemverontreiniging. Tegelijkertijd stelt de gemeente dat onderzoeken, onder meer in 2005 en 2011, geen grote risico’s voor mens en milieu aantoonden. Daarom werd besloten dat grootschalige sanering niet noodzakelijk was. Wel kregen bewoners adviezen mee. Zo werd afgeraden diep te graven in voormalige watergangen, gewassen te verbouwen op deze locaties of water uit open watergangen te gebruiken.

Nieuwe vragen na sterfte van vissen

De discussie laaide opnieuw op nadat een bewoner aan de Jeulenwijk eerder dit jaar een vijver vulde met opgepompt grondwater. Binnen een dag stierven alle vissen in het water. Uit onderzoek bleek dat het nitrietgehalte te hoog was. Volgens de gemeente is niet vastgesteld of het nitriet afkomstig was uit het opgepompte grondwater of in de vijver zelf is ontstaan. Om die reden worden het grondwater en het vijverwater opnieuw onderzocht. De resultaten worden voorgelegd aan de GGD, waarna wordt bekeken of aanvullende maatregelen nodig zijn.

Discussie over sanering

Van Rijn verwijst naar eerder bodemonderzoek en correspondentie van de provincie Drenthe waarin het jaartal 2015 wordt genoemd. Volgens hem roept dat vragen op over waarom de vervuilde grond nog altijd aanwezig is. De gemeente weerspreekt die interpretatie. Het genoemde jaartal had betrekking op locaties waar sprake was van een urgent gevaar voor de volksgezondheid. Voor de gebieden rond Elim werd destijds niet vastgesteld dat zo’n situatie bestond.  Voor Van Rijn is dat onvoldoende. “Waarom maak je het niet gewoon schoon?” vraagt hij zich af. Volgens hem is het moeilijk uit te leggen dat bewoners na tientallen jaren nog steeds rekening moeten houden met mogelijke vervuiling in hun omgeving.

Kever als protestsymbool

Toen uiteindelijk de resten van de auto uit de modder werden getakeld, klonk gejuich langs de Jeulenwijk. Voor de aanwezigen was de vondst meer dan een archeologische curiositeit. De verroeste Volkswagen Kever groeide direct uit tot het tastbare bewijs van wat volgens actievoerders al decennialang onder de oppervlakte verborgen ligt. Voor Anno Guichelaar betekende het bovendien een persoonlijke overwinning. Zijn herinnering bleek juist. Voor de actievoerders markeert de vondst echter vooral het begin van een bredere discussie over de toekomst van de vervuilde grond in en rond Elim. De opgegraven Kever staat daarmee niet langer alleen symbool voor een verdwenen auto, maar ook voor een dorpsgemeenschap die duidelijkheid wil over wat er onder haar voeten verborgen ligt. Deze foto’s zijn gemaakt door Roelof Koopman. In de komende aflevering van www.koopmanoppad.nl meer over dit onderwerp.

Stadslichtfestival Hoogeveen 2026 belooft opnieuw een magische winterbeleving

HOOGEVEEN – Zet het alvast met grote letters in de agenda: van vrijdag 11 tot en met zondag 13 december 2026 verandert Hoogeveen opnieuw in een sfeervol decor van licht, kunst, muziek en verwondering tijdens het eerste lustrum van het Stadslichtfestival Hoogeveen. Het festival viert dan zijn vijfjarig bestaan en belooft bezoekers wederom een bijzondere winterervaring voor jong en oud.

Hoewel het volledige programma pas enkele weken voor aanvang bekend wordt gemaakt, kunnen liefhebbers zich nu al verheugen op een evenement dat de binnenstad in een betoverend licht zal zetten. De organisatie heeft de afgelopen jaren duizenden bezoekers weten te verrassen met indrukwekkende lichtkunst, sfeervolle activiteiten en een warme, gezellige festivalsfeer.

Licht, verwondering en beleving

Wie eerder het festival bezocht, weet dat het veel meer is dan alleen een verzameling lichtobjecten. Het Stadslichtfestival staat bekend om zijn combinatie van spectaculaire visuele effecten, kunstzinnige installaties en levendige ontmoetingen in een feestelijk aangeklede binnenstad. Bezoekers wandelen door een verlichte route vol verrassingen en genieten onderweg van een unieke winterse ambiance. Eerdere edities boden onder meer videomapping, lichtshows, muziekoptredens, straattheater en een gezellige kerstmarkt, waardoor het festival een geliefde decembertraditie is geworden voor inwoners en bezoekers uit de regio.

Feestelijke editie

De editie van 2026 krijgt een extra bijzonder tintje. Het festival viert namelijk zijn eerste lustrum. Dat maakt deze editie tot een feestelijke mijlpaal voor de vele vrijwilligers, partners en bezoekers die het evenement de afgelopen jaren hebben ondersteund. De organisatie werkt achter de schermen aan een programma dat deze jubileumeditie extra glans moet geven.

Reserveer het weekend

Voor gezinnen, fotografieliefhebbers, cultuurliefhebbers en iedereen die van een sfeervolle decemberavond houdt, is het Stadslichtfestival een uitstekende bestemming. Drie dagen lang staat Hoogeveen in het teken van licht, ontmoeting en verwondering. Noteer daarom alvast in de agenda: 11, 12 en 13 december 2026. Het volledige programma wordt enkele weken voor de start van het festival bekendgemaakt.

Eén ding staat nu al vast: tijdens het Stadslichtfestival straalt Hoogeveen als nooit tevoren. In de aflevering van Koopman op Pad van deze week hoor en zie je hier meer over.

Wooncrisis Hoogeveen

Ook in Hoogeveen is gebrek aan betaalbare, goede huisvesting. Jongeren die in Hoogeveen zijn opgegroeid kunnen na hun studie hier geen fatsoenlijk dak boven hun hoofd vinden. Mensen met een bruto (dubbel) modaal inkomen lukt al niet een fatsoenlijke woning te kopen.

Ondertussen stijgen ook de huren van woningcorporaties, o.m. door verhoging aanvang huren en andere perverse prikkels zoals hoe groter de corporatie hoe hoger de bestuurssalarissen en wordt de grens met de private huursector steeds kleiner. De problematiek geldt niet alleen voor jongeren, maar ook voor starters/jonge gezinnen. Wonen bij ouders geeft spanningen en gebrek aan privacy, men kan dan niets opbouwen en oudere ouders die rust zoeken raken ook overprikkeld. Volgens gegevens van het CBS woont in 4.000 gezinnen in Hoogeveen een volwassen kind.

Waar is de tijd dat de postbode genoeg verdiende om een eigen huis te bezitten en een gezin te stichten?. Dan heb ik het nog niet over daklozen in Hoogeveen, waar onvoldoende zicht op (aantallen) is. De Nederlandse regering faal. De Minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordenings Elanor Boekholt-O’Sullivan (D’66) strandt in: laat jongeren/starters maar bij hun ouders wonen. De problematiek wordt verergert door extreme duurzaamheid eisen, Europese markt/regelgeving, speculatie en instroom van asielzoekers en arbeidsmigranten. Hoogeveen lukt het ook niet betaalbare flexibele woningen te realiseren, mogelijk in de hand gewerkt door procedures, te weinig mankracht, te weinig subsidie, stikstofproblematiek (luxe bouw in Spaarbank bos en Park Dwingeland kan wel) en tegenwerking van ontwikkelaars (mogelijk door grondspeculatie, liever toeleggend op dure huren/koopsector net als woningcorporaties).

Anders gezegd vier op de vijf woningen moeten in Hoogeveen nog worden gebouwd om de doelstellingen in 2030 te verwezenlijken. Overigens is het de vraag of de problemen dan zijn opgelost als er niets structureel veranderd. Nederland moet eigen beleid ontwikkelen en zich los moeten maken van rigide Europees beleid op gebied van o.m. duurzaamheid en regelgeving. Het huidige Europese beleid brengt niet te behappen grote dossiers. We kunnen in Hoogeveen wel trachten het leed wat te verzachten. Het kantoorpand van De Witte staat echter al jaren leeg en te verkommeren. Hierin zouden ook betaalbare woningen kunnen komen, maar de projectontwikkelaar wil luxe bouw. De huisvesting van honderden arbeidsmigranten wordt gerealiseerd in De Graanfabriek op het industrieterrein in Hoogeveen. Dat steekt als Nederlanders geen fatsoenlijke woning vinden. Dit betekent nog niet de stopzetting van de instroom van arbeidsmigranten hier. Het gebouw van ALESCON (later: STARK) aan de Dieselstraat 3 in Hoogeveen met een perceel oppervlakte van 26.500 m2 staat in deze tijd van grote woningnood al 2 jaar leeg en wordt te huur/te koop aangeboden als bedrijfsruimte. Inmiddels treedt er al enige verval in en groeit er welig ‘onkruid’ rondom. Ik vindt dit een triest gezicht in tijden van
(betaalbare) woningnood.

Waarom dit grote complex niet omvormen als
(tijdelijke) huisvesting voor woningzoekenden in Hoogeveen. Maar ook hier lijkt de gemeente Hoogeveen de grip te missen op woningvoorziening voor eigen burgers.

Ronald Wilfred Jansen, Hoogeveen